5 Ağustos 2020 | Çarşamba
 
Gruplar

A-Motor Test Laboratuarı Grubu

A1-Motor Performans Ölçümleri

Araçlarda kullanılan yakıtların ve alternatif yakıtların testleri yapılmaktadır. Motor test laboratuarında mevcut ekipmanlar sayesinde kullanılan yakıtların aşağıda verilen yanma ve motor performans değerleri belirlenebilmektedir.
  • Motor Momenti Ölçümü
  • Motor Gücü Ölçümü
  • Yakıt Tüketimi Ölçümü
  • Emisyon Ölçümü
  • Silindir Basıncı Ölçümü
  • Yakıt Hattı Basıncı Ölçümü
  • Bu veriler sayesinde kullanılan yakıtla birlikte motorun enjeksiyon hattı ve silindir basınç eğrileri çıkarılmakta, bu eğriler kullanılarak enjeksiyon başlangıcı ve tutuşma gecikmesi belirlenebilmekte, basınç-hacim ve ısı dağılımı grafikleri çıkarılmaktadır.

    A2-Motor Emisyon Ölçümleri

    İçten yanmalı motorlarda kullanılan hidrokarbon kökenli yakıtların, ideal koşullarda hava ile tam yanması sonucu oluşan ürünler arasında karbondioksit, su buharı ve azot bileşikleri bulunmaktadır. Ancak uygulamada ideal koşulların sağlanamaması nedeniyle tam yanma gerçekleşmemekte ve kirletici bileşikler oluşmaktadır. Hidrokarbon esaslı yakıtların yanması sonucu açığa çıkan CO, HC, NOx ve partikül emisyonları atmosferi kirleterek çevre sorunlarına neden olur. Bunun yanında ciddi sağlık problemleri de oluşturmaktadırlar. Özellikle büyük şehirlerde toplam hava kirliliği göz önüne alındığında, taşıtların egzozlarından çıkan gazların neden olduğu hava kirliliği önemli bir paya sahiptir. Bununla birlikte, motorlu taşıtlardan kaynaklanan zararlı egzoz gazları sera etkisi oluşturabilmektedir. Bu nedenle, egzoz emisyonlarının belirlenmesi ve azaltma yöntemlerinin araştırılması çevre açısından vazgeçilmez hale gelmiştir. Bölümümüz bünyesinde bulunan motor emisyon laboratuarında günümüzdeki araçlarda kullanılan yakıtların (benzin, motorin) ve alternatif yakıtların (biyodizel, etanol, metanol, vb.) testleri yapılabilmektedir. Motor emisyon laboratuarında bulunan mevcut ekipmanlar sayesinde kullanılan yakıtların egzoz emisyon karakteristikleri farklı motorlarda incelenebilmektedir.

    B-Yakıt Test Laboratuarı Grubu

    Petrol ve petrol ürünleri yaşamın birçok alanında kullanılmakla beraber, özellikle taşımacılık sektöründe önemli bir yere sahiptir. Petrol rezervlerinin belirli yerlerde toplanmış olması, siyasi ve ekonomik nedenler, geçmişte petrol krizlerinin yaşanmasına sebep olmuştur. Özellikle 1974’de yaşanan petrol krizi sonucunda, petrol ürünleri piyasadan çekilmiş ve bu nedenle de petrol fiyatları artış göstermiştir. Günümüzde de petrol fiyatları sürekli artmaktadır. Petrolün her geçen gün azalması, geçmişte yaşanan petrol krizleri ve çevre bilincinin artması, yeni enerji kaynaklarına olan ilgiyi artırmıştır. Özellikle petrole bağımlı ülkelerde, enerji açısından dışa bağımlılığın azaltılması için alternatif yakıt arayışlarına önem verilmiştir. Yakıt laboratuarında, günümüzde içten yanmalı motorlarda kullanılan yakıtların (benzin, motorin) yanı sıra alternatif yakıtlar (biyodizel, etanol, metanol, vb.) üzerine araştırmalar yapılmaktadır. Yakıt laboratuarında Avrupa ve Amerika yakıt standartlarına uygun olarak birçok yakıt özelliği belirlenebilmektedir. Yakıtların standartlara uyması motorlarda sorunsuz bir şekilde kullanımını belirlemektedir. Bu özellikler aşağıda verilmiştir.
  • Kinematik Viskozite
  • Yoğunluk
  • Parlama Noktası
  • Donma Noktası
  • Akma Noktası
  • Bulutlanma Noktası
  • Distilasyon Sıcaklıkları
  • Setan İndeksi
  • Toplam Gliserin Tayini
  • Serbest Gliserin Tayini
  • Asit Değeri
  • Bakır Şerit Korozyon Testi
  • Peroksit Değeri
  • C-Taşıt Test Laboratuarı Grubu

    C1-Taşıt Performans Testleri

    Düz yol testi, eğimli yol testi, sabit taşıt hızı testi, değişken hız testi, belirlenen taşıt hızlarında yapılan kademeli hız testi ve ivmelenme testleri yapılmaktadır.

    Elde edilen sonuçlar:

    Bu testler ile sabit ve değişken taşıt hızlarında, tekerlek momenti, taşıt hızı, tekerleğe ve aks miline aktarılan güç ve tekerleklerin sürtünme nedeniyle kaybettiği güç miktarındaki değişimler ile ilgili bilgi alınmaktadır. Elde edilen tekerlek gücü ve tekerlek momentinden motor özgül yakıt tüketim eğrileri elde edilerek her vites durumu için taşıt hızı değişimine göre yakıt tüketimleri belirlenebilmektedir.

    C2-Taşıt Mekanik Sistemleri Testleri

    Fren sistemleri ve süspansiyon sistemleri test cihazı ve gerçek yol şartlarında performans testleri ile birlikte taşıt ve motorun mekanik aksamları ile ilgili titreşim testleri yapılmaktadır. Fren test cihazı üç bölümden oluşmaktadır.
  • Yanal kayma testi
  • Süspansiyon testi
  • Fren sistemi testi
  • Yanal kayma testi:

    Yanal kayma testi ile ön tekerleklerin, taşıt gövdesine göre 1 kilometrede kaç m yanal kaymaya maruz kaldığı belirlenmektedir. Bu şekilde tekerleğin toe açı değişimleri, tekerlek jantı çapına bağlı olarak farklı bir metot ile tespit edilebilmektedir.

    Süspansiyon testi:

    Süspansiyon testi ile sağ ve sol süspansiyona ait amortisörlerin sönümleme oranı, titreşim anında tekerleklerin yol ile teması ve süspansiyonun rezonans anındaki titreşim genliği belirlenmektedir. Bu şekilde sağ ve sol süspansiyon sistemi arasındaki uyum ve tekerlekler titreşim hareketi yaparken lastiğin yol tutuş potansiyeli tespit edilebilmektedir.

    Fren testi:

    Fren test cihazı ile yapılan kademeli fren testinde, sağ ve sol tekerlekler arasındaki fren gücü ve fren kuvveti dağılımı, frenleme anında lastiğin yol tutuş potansiyeli, frenleme anında kilitlenmeyen tekerlek ile elde edilebilecek maksimum frenleme kuvvetini ifade eden fren iyilik derecesi ve maksimum frenleme ivmesi ile fren servosu performansı tespit edilebilmektedir. Fren disk sıkılığı testi ile fren kaliperi pistonunun sıkışma miktarı belirlenmektedir. Ovalizasyon testi ile de tek tekerlek için frenleme sırasında fren diski üzerinde ortaya çıkan ovalliklerin, fren kuvveti değişim miktarında neden olduğu salınımlar belirlenebilmektedir.

    D-Taşıt İklimlendirme Sistemleri Test Grubu

    Ölçme Tekniği dersi için basınç, debi, sıcaklık, devir, akışkan hızı v.b. mekanik ölçümler, uygulamalı olarak gerçekleştirilmektedir. Ayrıca, laboratuar bünyesinde buhar sıkıştırmalı soğutma çevrimi kullanan çeşitli taşıt iklimlendirme sistemlerinin deney seti ile ısı kaynağı olarak çevre havası, egzoz gazı ve motor soğutma suyu kullanabilen dizel motor tahrikli otomobil ısı pompası deney sistemleri mevcuttur.

    Taşıt iklimlendirme sistem testleri ile elde edilen sonuçlar:

    Bu setler üzerinde, taşıt klimalarının performanslarını belirlemeye yönelik çeşitli testler yapılarak, test verilerin analizi yoluyla sistemlerin çeşitli performans parametreleri belirlenebilmektedir.